Dünyanın tek hiper gücü ABD ile SSCB dönemindeki konumuna kavuşma hedefine emin adımlarla ilerleyen Rusya arasındaki çekişme, silahsız bir hesaplaşmaya dönüşüyor.
ABD Dışişleri Bakanlığı'nın iki gün önce yaptığı açıklama, neredeyse 24 saat aralıksız bombalanan Lübnan'dan yükselen kara bulutlar tarafından perdelendiği için pek fark edilmedi. Oysa öyle önemli ki...
Açıklamada, ABD'nin "İran'ın nükleer silahlanmasına yardımcı olacak malzeme ve teknoloji sattıkları" gerekçesiyle 4 ülkeden (Çin, Hindistan, Küba ve Rusya) 7 şirketi kara listeye aldığı duyuruldu. Bu, Amerikan firmalarının söz konusu şirketlerle askeri sayılabilecek alanlarda her türlü işbirliğinin yasaklanması anlamına geliyor.
Listede Rusya'dan iki şirket var: Soukhoi ve Rosoboronexport. İlki dünyanın önde gelen savaş uçağı ve askeri helikopter üreticilerinden. Diğeri ise Rusya'nın silah ihracatında tek yetkili grup.
Karar Moskova'da kıyameti kopardı. Çünkü iki şirket de, nükleer krizin patlak vermesinden bu yana İran'la hiçbir anlaşma imzalamadı. Tahran'la son sözleşme Sukhoil'in geçen yıl Ruslar'ın inşa ettiği Buşehr nükleer santralının savunması için 700 milyon dolarlık karadan havaya füze satışı oldu.
Ancak gelişmeleri yakından izleyenler, ABD kararının aslında kuzuyu yemeyi aklına koymuş kurdun "Suyu bulandırma" bahanesinin diplomatik versiyonu olduğunu anlamakta zorlanmadı.
Bush yönetimi Rusya'nın silah ve teknoloji üretimi alanındaki en güçlü iki şirketini kara listeye alırken, İran'ı laf olsun diye kullandı. Gerçekte asıl neden, Ruslar'ın Venezüella'nın açtığı kapıdan Latin Amerika'ya girmeleri .
Arka bahçede misilleme
Venezüella ordusu kuruluşundan bu yana Amerikan silahlarıyla donatıldı. Ancak "AntiAmerikan" Hugo Chavez'in iktidara gelmesinden sonra Beyaz Saray askeri yardımı kesti. Dahası Amerikan teknolojisiyle silah üreten ülkelerin (İspanya, Brezilya) yardımını da engelledi. Sonuç: Venezüella'nın F-16 filoları, bakımsızlıktan ve yedek parça yokluğundan yerde kaldı.
Chavez bu ambargoya geçen ay sonuna doğru Moskova gezisinde yanıt verdi: Rusya'yla 3 milyar dolarlık silah sözleşmesi imzaladı . Sipariş listesi hayli kabarık ve etkileyici: 30 adet Soukhoi avcı bombardıman uçağı, 53 helikopter, 100 bin Kalaşnikof tüfeği, Venezüella'da Kalaşnikof ve mermi üretecek iki fabrika inşası, Tor M1 füzeleri, sahil muhafaza gemileri, Amour tipi denizaltı...
Bu siparişler teslim edildiğinde Venezüella, Latin Amerika'nın en güçlü ordusuna sahip olacak . Ve Chavez, ABD'ye karşı "Asimetrik savaş" tehditlerini hayata geçirme imkanını elde edecek. Nasıl? Kendi ürettiği Kalaşnikof'ları Peru, Meksika, Kolombiya gibi ülkelerdeki gerilla gruplarına cömertçe dağıtarak! Yeni Küba'lar yaratarak!
Kısacası Rusya, Ortadoğu'yu kaosa sürükleyen ABD'ye "Arka Bahçesi" Latin Amerika'da misillemede bulunmayı amaçlıyor.
Ah, bir ayrıntı daha: Bush'un ambargosu asıl Amerikan şirketlerini vurdu. Rus havayolları "Aeroflot" uzun menzilli 22 uçak alacak. En güçlü aday olarak "Boeing" gösteriliyordu. Şimdi sipariş "Airbus"a kayacak. Bedeli: 3 milyar dolar!
Ayrıca "Gazprom", Chtokman doğalgaz yataklarını değerlendirmek için uluslararası ihaleye çıkıyor. Onda da Amerikan grubu "ConocoPhillips" favori gösteriliyordu, şimdi ibre Fransız "Total"e kayıyor. Bedeli: 20 milyar dolar!
Ve Kremlin meydan okuyor: "Biz kılımızı kıpırdatmayacağız. Bush'un burnunu Amerikan şirketleri sürtecek. Göreceksiniz!"