Geçtiğimiz günlerde mesaj kutuma düşen bir e.posta, hemen dikkatimi çekti.
Mesaj, kár marjlarının 10 kata çıktığı, pazar hacminin 550 milyon YTL'ye ulaştığı korsan CD, DVD, kitap ve yazılımları satın almanın "din açısından uygun olup, olmadığı" sorusunu tartışmaya açıyor.
Yanıt da, Din İşleri Yüksek Kurulu Başkan Vekili Mehmet Kaya Kurt'tan geliyor. Bu mesaj zinciriyle de Kurt'un Diyanet İşleri Başkanlığı'nın aylık dergisinde yer alan yazısı, İnternet'te tartışmaya açılıyor. Kurt ilk önce, orijinaliyle kopyası arasındaki fiyat uçurumu yüzünden hızla büyüyen korsan ürünler pazarını değerlendiriyor. Ardından da, bu ürünleri satın almak, "dinen uygun mudur?" sorusuna yanıt veriyor.
CAİZ DEĞİL
Kurt'a göre, İslám dini, emeğe büyük önem veriyor. "İnsan için ancak çalıştığı vardır" (Necm, 39) ayeti de, bu gerçeğe işaret ediyor. Bir kitabı ya da CD'yi korsan olarak üretip, piyasaya sürmek, emeğe saygısızlık, bu tür ürünleri satın almak da kul hakkını ihlal etmek oluyor. Bu da, korsan ürünleri satın almayı dinen caiz olmaktan çıkarıyor.
Din İşleri Yüksek Kurulu Başkan Vekili Mehmet Kaya Kurt'un bu değerlendirmesinin, korsanla mücadelede etkili olup, olmayacağını bilemiyorum. Ama, ortada göz ardı edilmemesi gereken bir gerçek var.
Bu da, oirjinal ile korsan ürünler arasındaki fiyat farkının her geçen gün daha da açılmasından kaynaklanıyor. Pazar, fazla sermayeye gerek kalmadan, bir bilgisayarla, kolay yoldan köşe dönme sevdasına kapılanların iştahını sürekli kabartıyor. Cazip fiyat avantajları da dar ve orta gelir grubundaki tüketicilerin bu tür ürünlere yönelmesini sağlıyor. Korsan ürünler, artık sadece sokak tezgahlarında değil, mağaza raflarında, hatta çantacılar sayesinde işyerlerinde bile rahatça satılabiliyor. Önüne gelen CD, DVD kopyalama ve satma işine soyunuyor.
CEZALAR CAYDIRMIYOR
Ağır para ve hapis cezalarını içeren yasal düzenlemelere rağmen, korsan ürün satışı yılda 183 milyon adeti buluyor. Bu da, korsanla mücadele yürüten kurumların işini oldukça zorlaştırıyor. Şimdi, İnternet'teki forum alanlarında sadece, Din İşleri Yüksek Kurulu'nun, korsan ürünlerle ilgili "emeğe saygı ve kul hakkı yüzünden dinen caiz değil" açıklaması tartışılmıyor. Filmlerin, vizyona girmeden, kasetlerin, piyasaya çıkmadan, oyunların da tanıtımı yapılmadan korsanlarının üretilip, satıldığı Türkiye'de, Diyanet'in bir diğer açıklaması da gündemin ilk maddelerinden birini oluşturuyor.
Bunu da, Diyanet Başkanlığı takviminde yer alan ve İnternet'in insanlara zarar vermek için kullanılmaması gerektiğine değinilen açıklaması oluşturuyor. Bu açıklamada, "Başkalarının yaptığı çalışmalara engel olunmamalı, gizli ve kişisel dosyalara girilmemeli, İnternet yoluyla hırsızlık yapılmamalı, parası ödenmeyen yazılımlar kişinin kendi malıymış gibi kopyalanmamalı, elektronik iletişim kaynaklarına izinsiz girilmemeli, başkalarının haklarına saygı gösterilmeli" deniliyor.
EROTİK SİTELER DE AYKIRI
Diyanet ayrıca, İslam'ın yasakladığı ve mahrem saydığı Internet sayfalarına girilmemesini istiyor. Diyanet'e göre, elektronik iletişimde edep, "utanılacak hal ve hareketlerden kaçınmak, terbiye ve ahlak kurallarına riayet etmek" anlamına geliyor. İnternet ortamının bireye tanıdığı özgürlüğün kimi zaman ahlaki kurallara uygun akılcı ve yapıcı amaçlarla kullanılmadığı savunuluyor. Bu nedenle, İslam'ın yasakladığı ve mahrem saydığı hususlardaki sayfaların açılmaması, ahlaki kurallarla bağdaşmayan sayfalara da girilmemesi gerekiyor.