Hayrünnisa Hanım, muhafazakâr olabilir ama moderndir de... O kendi kişiliğinde ikiye bölünmüş Türk kadınını birleştirmek, buluşturmak gibi bir misyon üstlendi şimdi.
Dün bu köşede Türkiye'deki asıl siyasi tartışmanın söylemini kadınların belirlemekte olduğunu, en can alıcı tartışmanın ise türbanlı kadınlar ile türbansız kadınlar arasında yaşandığını, bu açıdan Türkiye'de siyasetin hayli feminenleştiğini yazmıştım.
Dün ise Başbakan ilginç bir hamle yaparak veya yapmak zorunda kalarak eşi türbanlı bir ismi cumhurbaşkanlığına aday gösterdi. Bunun meseleyi nasıl çözmek anlamına geldiğini ilk bakışta anlamak güç olabilir. Aksine sorunun asıl şimdi başladığını düşünenler de olacaktır doğal olarak. Ama ben böyle düşünmüyorum. Dünkü yazımda dediğim gibi, siyasetin femininleşmesi sürecinde Türk kadınları arasındaki kesin bölünme türban meselesi nedeniyle olmuştur. Kendilerine 'modern' diyen kesim kendilerini türbana karşı pozisyonlandırarak meşruluk kazanıyor.
Eğer bu çevreler türbanın kendileri için sadece bir 'yaşam stili' meselesi olmadığını, 'modern' görünüm konusundaki bir style bakışından ibaret olmadığını kanıtlayamazlarsa tartışmayı kaybedeceklerdir. Ortada bir tartışmanın olabilmesi için düşünce biçimlerinin tartışılması gerekir. Türban tüm düşünceyi ve tartışmayı bir kılık-kıyafet tercihi meselesine indirger.
Türkiye'de modernite daima yaşam stilleriyle sınırlı kalınarak ifade edilmiştir. Örneğin; içki içmek veya dekolte giyinmek modernliğin bir ölçütü sayılmıştır. Durum böyle olunca, fikri bu kadar fakirleştirince modern Türk insanı tarifini tutarlı bir şekilde yapmak mümkün olmamıştır. Bu tarife girişenlere bir bakın; mutlaka kılık-kıyafet tanımı yapmakta veyahut şarap içip içmediğini anlatmaktadır (Başbakan'ın uçağındaki şarap ikram tartışmasını hatırlayın...)
Şimdi kendisini 'modern' diye konumlayan insanların karşısına Hayrünnisa Gül çıktığında ve ona 'işte modern Türk kadını' denildiği zaman ne cevap verecekler merak ediyorum... Onu da sadece türbanı ile indirgemeye çalışanlar buna giriştikleri anda tartışmayı kaybetme sürecine gireceklerdir. Çünkü modernlik hayata karşı daha karmaşık tavırların bir bütünü ele alınarak tanımlanmalıdır. Hayrünnisa Hanım, muhafazakâr olabilir ama moderndir de... O kendi kişiliğinde ikiye bölünmüş Türk kadınını birleştirmek, buluşturmak gibi bir misyon üstlendi şimdi.
Bu konuda ilginç tartışmalar olabilir ama kriz olmasını beklemiyorum. Aksine, Türkiye bir rahatlama sürecine girmiştir bile. Yıllardır ülkeyi içten içe kemiren türban meselesi de nihayet söylem dışına çıkarılmakta, kriz nedeni olarak ortadan kalkmaktadır. Türkiye kamusal alanın demokratlaşması sürecine çoktan girmiştir. Hayrünnisa Hanım, türban takmayan ve takmayacak kadınlarla iyi bir diyalog kurar, güven ortamını oluşturur ve bölünmüşlük görünümünden bizi kurtarırsa kocasından daha fazla bu memlekete hizmet etmiş olacaktır.
Bir de not: Ben Hayrünnisa Hanım'ın eşinin görevine rağmen Türk Devleti'ni İnsan Hakları Mahkemesi'nde dava etmiş olmasını hayli de modern bir davranış olarak görüyorum. Sokağa kocasının izni olmadan çıkamayan çok sayıda kadının var olduğu bir ülkede bu yüzden bu modern bir davranıştır, ileriye doğru açılımdır.